'We doen er alles aan om leerlingen te plaatsen'

Maart 2019
Basisschool De Regenboog werkt samen met De Opperd. Daarmee verbreden en verdiepen ze hun zorgaanbod. Adjunct-directeur Jessica Hendriks: 'Bij ons is passend onderwijs meer dan vanzelfsprekend.'
De school in het Haagse Laakkwartier is eraan gewend om dagelijks en op grote schaal passend onderwijs te bieden aan leerlingen met uiteenlopende zorgbehoeftes. Of het nu gaat om extra ondersteuning op het gebied van taal, lichamelijke beperking, gedrag, ziekte, leerlingen met een laag of juist een hoog IQ: het komt allemaal voor op De Regenboog. Jessica Hendriks: “Geen van onze leerlingen volgt op alle vakken de gemiddelde leerlijn, vroeger of later hebben ze allemaal wel eens extra ondersteuning nodig. Om dit zo goed mogelijk te doen, maken we van elke leerling in groep twee, vier, zes en acht een persoonlijke ontwikkelingsverwachting, die aangeeft wat reëel is om na te streven. We bepalen dat samen met de leerkrachten, het zorgteam en de directie en op basis van input van de ouders en de kinderen. Twee keer per jaar bespreken we die verwachting.”
 
Basisschool De Regenboog werkt nauw samen met De Opperd (cluster 4-onderwijs) en dat levert veel op. Kinderen van De Opperd die uitstromen naar het regulier voortgezet onderwijs kunnen bijvoorbeeld in een aantal gevallen meedraaien in een reguliere klas op De Regenboog. Zo kunnen ze wennen of zelfs helemaal instromen in het regulier onderwijs. Twee oud-leerlingen van De Opperd zijn inmiddels met succes ingestroomd in groep 8 op De Regenboog. "Dat is passend onderwijs", zegt Jessica Hendriks, adjunct-directeur van De Regenboog, trots. Het voorbeeld typeert de school: de beste plek voor elke leerling, overigens ook als dat niet De Regenboog is. Dan helpt de school met zoeken naar een meer geschikte plek. "Alles hangt uiteraard af van wat er mogelijk is, van het leerjaar, het moment van instroom, de vaardigheden van het kind en de wensen van de ouders. We kijken per kind hoe we dat oppakken."


Yassir moest ervoor knokken, maar hij stapte met succes over van De Opperd naar groep 8 van De Regenboog

“Vanaf het moment dat ouders hun kind inschrijven, heb je als school direct zorgplicht", legt Hendriks uit. "In principe doen we er alles aan om leerlingen te plaatsen. Kunnen we echt niet voldoen aan de zorgvraag, dan bieden we hulp bij het vinden van een andere plek.” Jessica leidt ook het zorgteam van de school. Het team is medeverantwoordelijk voor de kwaliteits- en leerlingenzorg en bestaat naast Jessica uit twee traject-begeleiders zorg, een schoolmaatschappelijk werker en een kinder- en jeugdpsycholoog. Op welke kinderen richt de school zich?
 
Ontbreken leerling-informatie
De Regenboog kent verschillende categorieën nieuwe leerlingen die al dan niet direct passend onderwijs nodig hebben. “De vierjarigen laten we in principe gewoon starten. Van kinderen die doorstromen van een Nederlandse peuterspeelzaal kun je nog wel achtergrondinformatie krijgen. Maar van kleuters die net uit het buitenland komen of niet naar de kinderopvang gingen, weet je alleen wat de ouders je vertellen. We zien dan vanzelf wel hoe zij zich ontwikkelen”, zegt Jessica Hendriks.
 
Opvangschool
Leerlingen die net uit het buitenland komen vormen een belangrijke groep op De Regenboog. Hendriks: “Wij zijn opvangschool voor kinderen die net in Nederland wonen en de taal niet spreken. Wij bieden deze groep onderwijs op maat, zodat zij zo snel mogelijk Nederlands leren. Dit jaar gaat het om zestig van de 750 Regenboogleerlingen."
Deze kinderen worden bovendien getest op onder meer rekenen en lezen. Leerling-informatie van een vorige school is er niet. De tests geven een goed startbeeld van de kennis, (lees)vaardigheden in de eigen taal en rekenen. "Zo kunnen we het beste passend onderwijs bieden. Het niveau van deze leerlingen is heel wisselend. Soms is er sprake van een grote achterstand en is extra ondersteuning nodig. We hebben ook wel eens een leerling gehad die nog niet kon lezen. Hij was al elf jaar. Op zo'n moment kijken we waar het probleem zit, is er iets met de ontwikkelcapaciteit of is er sprake van een ontwikkelachterstand? Na een IQ-test hebben we uiteindelijk met de ouders besloten dat hij beter tot z’n recht zou komen in het speciaal basisonderwijs.”
 
Meer doen dan de norm
Naast kinderen die starten vanwege de leerplicht en kinderen uit het buitenland is er nog een groep leerlingen waar De Regenboog mee te maken heeft: kinderen die instromen vanaf een andere Nederlandse school. “Zij zijn bijvoorbeeld net naar deze buurt verhuisd. Of hun school klopt bij ons aan voor hulp. Elke school kan een bepaald palet aan extra zorg bieden passend bij de ondersteuningsbehoeften van leerlingen. Wij hebben een verbreed en verdiept ondersteuningsprofiel. Wij hebben ook door onze samenwerking met De Opperd meer ondersteuningsmogelijkheden. Dat betekent dat wij kinderen veel meer kunnen bieden, met name op gebied van taal, leren en gedrag."
 
Grens
Ook De Regenboog zoekt soms voor leerlingen een andere plek. Waar ligt voor de school de grens in het bieden van passend onderwijs? Voor Jessica Hendriks is dat heel duidelijk. “Het belangrijkste uitgangspunt: is de leerling gelukkig en gaat het met plezier naar school, of is het kind op zijn minst zo gelukkig als het kan zijn in het onderwijs? Hoe is de ontwikkeling van de leerling (en de andere leerlingen in de klas)? Is er sprake van vooruitgang, qua cognitie, werkhouding en gedrag? Kunnen we de hulp praktisch organiseren? Een laatste belangrijke factor is draagvlak: bij de leerkracht, de leerling en de ouders. Vraagt de hulp voor een kind te lang teveel van de betrokkenen, dan krijgt het uiteindelijk ook geen eerlijke kans meer en komt het ergens anders beter tot zijn recht.” De school helpt bij het vinden van een alternatief voor de leerling, zoals een plek in het speciaal basisonderwijs. "Het is wel ons streven om een oplossing te vinden zodat we in de toekomst een leerling met soortgelijke problematiek niet meer hoeven te weigeren. Tenzij de zorg echt te specialistisch is. We hadden bijvoorbeeld eens een aanmelding voor een blinde leerling. Zij was meer dan welkom, maar uiteindelijk was de school te groot voor haar en was het beter voor haar om naar een andere school te gaan.”


Tekst Sietske Arkenau
Fotografie Lou Wolfs